Accu laden: zo werkt het

Hoe werkt het laden van een accu? En hoe kun je een accu het beste opladen? Na het lezen van dit artikel is dat geen geheim meer voor je.

Opladen van de accu

Het opladen van de accu gebeurt door een externe spanningsbron. Dat kan een dynamo, een acculader, een zonnepaneel of een aggregaat zijn. Aan de laadspanning zijn grenzen verbonden om te voorkomen dat overmatig waterstof vrijkomt.

Zo komt bij een laadspanning van meer dan 2,4V per cel veel waterstofgas vrij dat in contact met de zuurstof uit de lucht het gevaarlijke knalgas kan vormen. Dit gas is zeer explosief. Bij een 12V accu is de bovengrens 14,25V, bij 24V is dat 28,5V, bij 25 °C.

Ongeregelde lader

Een goedkope ongeregelde lader is niet zo geschikt om langdurig op de accu aangesloten te laten. De spanning zal te hoog oplopen omdat veelal een druppellading ontbreekt en er geen goede laadkarakteristiek is om de accu snel te kunnen laden.

De laadstroom loopt terug voordat de accu vol is. Wil je toch de accu's met een ongeregelde lader op peil houden, schaf dan een lader aan met een CE- of KEMA-keur, met maximaal 10 ampère. Plaats de lader en sluit aan via een tijdschakelaar op 230 volt. Neem een diode op in de plusdraad naar de accu(s). De diode moet 10 ampère kunnen voeren. Stel de klok zodanig in dat de accu elke dag voldoende wordt geladen om zelfontlading te compenseren.

Dat bepaal je als volgt: een dag nadat de accu volledig geladen is, zet je de lader op snel laden en lees je de ampère af op de lader. Voor elke 100 Ah moet twee uur per dag worden geladen (het product van ampère x uren moet 2% van de totale accucapaciteit bedragen).

 

Rekenvoorbeeld: de accu levert 2 ampère en heeft een capaciteit van 75 Ah. Dan is ca. 1 uur en 15 minuten laden per dag genoeg. Na de stallingsperiode de accu's weer bijvullen met accuwater.

Geregelde of automatische laders 

Geregelde of automatische laders hebben verschillende belangrijke voordelen ten opzichte van ongeregelde laders:

  • Accu's worden beter en sneller geladen door hun uitgekiende laadkarakteristiek.
  • Een aanwezige temperatuursensor houdt rekening met de temperatuur van de accu. Dit is nodig bij gel-accu's.
  • Regeling van de temperatuur is goed voor de levensduur van lood-accu's.
  • Voor toepassing van een hoogfrequent omvormingsprincipe is geen zware transformator nodig.
  • Ze hebben een betere arbeidsfactor en vragen geen hoge inschakelstroom; oftewel een hogere laadstroom bij een geringere netstroom.

Laadcapaciteit

Voor het bepalen van de maximaal toegestane laadcapaciteit werd vroeger de 10%-regeling gehanteerd. Dat was in de tijd dat de acculaders nog niet stroom en spanning geregeld waren. De moderne laders zijn uitgerust met een temperatuurregeling die er voor zorgt dat de spanning geregeld wordt aan de hand van de temperatuur van de accu.

Vandaar dat tegenwoordig 25% van de accucapaciteit kan worden gehanteerd. Bijvoorbeeld: 25% van 75 Ah is 18,75 ampère. Bij gel-accu's kan men zelfs 50% van de accucapaciteit als laadcapaciteit hanteren.

Rendement accu’s

Accu's hebben in principe geen hoog rendement. Om te voorkomen dat de accu's niet worden beschadigd, is het van belang accu's niet verder te ontladen dan 50% van de capaciteit.

Bij het opladen van de accu komen we niet verder dan 80%. Verder laden is moeilijk door de toename van de inwendige weerstand. Het probleem kan worden opgelost door het toepassen van een drietrapsregelaar, die er tot 95% in kan persen.

Booster voor de boordaccu

De spanning van de boordaccu kan soms flink dalen. Apparaten zoals de koelkast functioneren dan niet meer optimaal. Een booster biedt in zo’n geval voor veel camperaars uitkomst. Met dit apparaat is het zelfs mogelijk bij relatief korte ritten de boordaccu weer op spanning te krijgen.

Werking booster

De booster wordt opgenomen in de plusdraad naar de boordaccu. De moderne accu's, zoals de gel- en AGM-accu, vragen om een booster die op basis van de IUoU-krakteristiek laadt en met het juiste vermogen. De laadkarakteristiek staat aangegeven op het typeplaatje van de booster.

De IUoU-laadkarakteristiek verhoogt niet alleen de laadstroom van de dynamo wanneer dat nodig is, maar ook van de laadspanning tot de waarde die voor elk type batterij voor een volledige lading vereist is volgens de specificaties van de accu. Een goed gevulde accu is het resultaat en overladen is uitgesloten.

Sommige boosters hebben een keuze schakelaar voor gel- AGM- of standaard zuuraccu en kunnen uitgerust worden met controle meetapparatuur.