Industriecultuur - Nieuw vuur in het Ruhrgebied


- Door Marja van Kampen (tekst en foto's)

Toen het vuil en roet van alle kolenmijnen en zware industrie twintig jaar geleden
waren vervaagd, werd als een soort herinnering daaraan de Route der
Industrie kultur uitgezet. Wij volgen een deel hiervan, met twee jongens die
geïnteresseerd zijn in techniek, maar vooral ook in vertier.

Zeche Zollverein


Eens was het Ruhrgebied een van Europa’s belangrijkste industriegebieden en de crisis in de zeventiger jaren sloeg dan ook genadeloos toe. Enorme industriecomplexen stonden leeg en sommige daarvan staan er nog altijd. Er is voor gekozen niet alle vrijgekomen terreinen in ontwikkeling te brengen, maar gewoon aan de natuur over te laten, zoals Landschapspark Duisburg-Noord, mijncomplex Zeche Zollverein in Essen en voormalig staalcomplex Phoenix. Verder zijn afgeschreven Hütten vervangen door zwembaden, musea, pretparken en – heel belangrijk – groene natuur. Dit alles maakt het Ruhrgebied divers en interessant. We willen onze 10-jarige kleinzoon Wout en zijn vriend Olivier graag laten zien wat die industrie daar nou inhield. Daarvoor hebben we wat leuke dingen opgepikt uit de Route der Industriekultur, die we met de aangeschafte Ruhrtopcards willen bezoeken. Op ons voorstel reageren de jongens enthousiast: ze willen wetenschappers worden en moeten álles weten. Stripboeken en films over Asterix en Obelix kennen ze ook en dat komt goed uit, want Xanten ligt aan het begin van onze route en daar is het fascinerende  Archeologisch Park Xanten over de Romeinse tijd. Het boeit de jongens, vooral de wapenuitrustingen, maar ook de hoge tempel en de arena met denkbeeldige gevechten tussen wilde dieren en gladiatoren.

Arena Xanten

Kronkelende glijbanen

Na rustig overnachten in Xanten is het tijd om naar het Ruhrgebied te gaan, bekend om de zware industrie. Dus op naar Landschapspark Duisburg-Noord, om te ervaren hoe ijzer wordt gemaakt. Verbaasd kijken de vrienden bij aankomst hun ogen uit. De eerste indruk is super, door de immense grootte en de grauwheid van alles. Aanwaaibomen tussen de hoogovens, oude vervallen stellages, watertanks, treintjes en – nog fijner – overal mogen ze op en doorheen klauteren. Via trappen gaan we zestig meter de hoogoven op en per verdieping legt technische opa Gerard de wetenschappers in spe uit hoe het ijzer door verhitting uit het ijzererts loopt. De twee luisteren aandachtig, weliswaar met gewiebel en gegiechel. De diepe bunkers, sommige met klimwanden en kronkelende glijbanen, plus een hoge gashouder met duikgelegenheid, vinden ze minstens zo interessant. Na heerlijk rondstruinen en even wat drinken in restaurant Hauptschalthaus, rijden we door naar de Gasometer in Oberhausen. Hier is de expositie Der Berg rust te zien, maar wij komen om met de glazen lift 120 meter het dak op te gaan, om daar van het uitzicht te genieten. Als we aankomen op de camperplaats naast Aquapark Oberhausen, duiken de kinderen gelijk het water in. Naar Wuppertal is het zestig kilometer door het dichte en drukke netwerk van autobanen. Verdiept in hun tablets ontgaat de boys echter alles. Aangekomen willen ze wel meteen naar de beloofde dierentuin Der Grüne Zoo uit 1881. Gebouwd op een berg en dat voel je snel in je kuiten. Het is ook echt even zoeken naar de dieren tussen alle natuur. Het plan om ons Wuppertals bezoekje af te sluiten met een rondritje in de Schwebebahn kan niet doorgaan. De dertien kilometer lange hangende monorail uit 1901 is vanwege een ongeval tijdelijk buiten gebruik. Een beetje teleurgesteld nestelen de jongens zich in de camper. We rijden richting Hagen, waar ze zich op de camping lekker kunnen uitleven.

Hoogoven Duisburg

Wijsneusjes

De volgende dag staat het LWL-Freilichtmuseum Hagen op de rol, met zestig historische vakwerkhuizen en inpandige bedrijfjes op waterkracht. Door het gebied slingert een riviertje, dat de verschillende waterraderen aandrijft. Er wordt gesmeed, gebakken, gedrukt, gebrouwd, geplet en nog meer en bijna alles op waterkracht of stoom. Daar komen de jongens ogen en oren tekort en ze willen alles weten: waarom doen wij nu zo weinig met waterkracht?, vragen de wijsneusjes zich af en opa krijgt het druk. Ze vergeten hun meest uitdagende computerspellen als ze zien hoe touw van hennep wordt geslagen of papier uit een papje wordt geschept. Sigaren rollen is ook iets onbekends en het smeden van een spijker een ambacht. Met rode wangen rijden ze tachtig kilometer mee door het mooie heuvelachtige Sauerland naar de bezoekersmijn in Ramsbeck, waar wij op de parking overnachten. Daar staan kiepwagentjes en meer speelmateriaal.
Er ligt duizend jaar mijngeschiedenis in Ramsbeck en hoe het werk in de mijnen was, wordt in het museum uitgelegd. Bijna iedereen in deze regio was bezig met zink, lood en een beetje zilver.

Smid in Freilichtmuseum Hagen


Wout en Olivier kijken gretig rond, maar het zware materiaal dat nu dient als klimtoestellen, krijgt toch de meeste aandacht. Het allertofste is wel het mijntreintje,
twee kilometer de Dörnberg in en driehonderd meter unter Tage. Er is bijna een  schoenlepel nodig om ons erin te proppen en zo rammelen we een pikzwart gat in. Als wij stoppen, horen we dat er nog zeven verdiepingen onder ons zijn en drie boven ons. De onderste gangen zijn nu gevuld met water. De jongens mogen de Nederlandstalige audioguide uitproberen, want de gids spreekt alleen Duits. Majestueus monument. De dag is nog lang en we rijden honderd kilometer naar de scheepslift Henrichenburg aan het Dortmund-Ems-Kanal. Dit majestueuze monument is in 1899 door Kaiser Wilhelm ingewijd. Het was nodig om de haven van Dortmund te kunnen bereiken, met een hoogteverschil van veertien meter. Het is een schitterend barok gebouwd overzetsysteem, waar zeventig jaar lang dagelijks ongeveer veertig schepen passeerden. Inmiddels ligt er in de directe omgeving een supermoderne scheepslift. Wout en Oliviersnappen het allemaal, maar die leuke speelgelegenheid aan de overkant is minstens zo leuk.

Movie park Germany

Twee uur klimmen

Uitgeslapen rijden we de volgende dag naar Zeche Zollverein in Essen, een mijn waar nog niet zo lang geleden twee tot drie kilometer unter Tage werd gezwoegd. Nu is het een van de indrukwekkendste industriële monumenten en Unesco-werelderfgoed. Dit was de grootste mijn ter wereld en gebouwd onder buitengewone architectuur, verwant aan Bauhaus. Wij glijden met een lange roltrap naar boven en bekijken grote foto’s van steenkoolzwarte mijnwerkers en van indrukwekkende vergezichten. Binnen volgen we het Denkmalpfad Zollverein, met gigantische tot stilstand gekomen machines en bovengrondse installaties van de nu gesloten mijn, die vol water staat. Er zijn meer expo’s, maar overal staat nicht berühren, bitte en dat valt niet mee voor kinderen. We gaan later mee met een rondleiding in de nabije cokesfabriek en dat procedé interesseert ze. Het is twee uur klimmen, terwijl wij de uitleg proberen te vertalen. Steenkolen worden hier in driehonderd ovens meer dan duizend graden verhit tot cokes, bestemd voor de hoogovens. Wij vinden dat Wout en Olivier een beloning verdienen en sluiten ons educatieve tochtje af met Movie Park Germany in Bottrop. Wauw, cool, vet, woopie: daar hebben ze duidelijk zin in en wij passen ons maar aan. De achtbanen en andere enge dingen proberen ze allemaal uit. Onderweg naar huis hebben we echt geen kind meer aan ze.

Camperplaats Xanten

Camperlocaties

Camperplaats Xanten, Xanten sitecode 6567
Camperplaats Marina Oberhausen, Oberhausen sitecode 47895
Camping Hohensyburg, Dortmund sitecode 53827
Parking Besucherbergwerk Ramsbeck, Ramsbeck sitecode 77101
Camperplaats Zur Lohburg, Waltrop sitecode 15264
Camperplaats Gesundheitspark Nienhausen, Gelsenkirchen sitecode 11534

De sitecodes verwijzen naar locaties op Campercontact.com.

Gpx-bestanden

Download hier de gpx-bestanden voor op jouw navigatieapparaat. Meer informatie over het downloaden van gpx-bestanden staat hier.

RAR-bestand van de route.

Dit bericht is geplaatst in de categorie Reisverhalen met de tags: Duitsland, camperreis, GPX-bestand, Ruhrgebied, industriecultuur.